Uşaqlarda eşitmə itkisi düşündüyünüzdən daha çox rast gəlinir və vaxtında aşkar olunmadıqda ciddi nitq, davranış və sosial problemlərə səbəb ola bilər. Xüsusilə erkən yaşlarda eşitmə – beynin inkişafı üçün təməl faktor olduğundan, bu məsələyə biganə yanaşmaq gələcəkdə böyük çətinliklər yarada bilər.
Bu geniş və detallı bloqda uşaqlarda eşitmə itkisini necə tanımaq, hansı müayinələrdən keçmək və harada ən doğru dəstəyi almaq olar – hamısını addım-addım izah edirik. Xüsusilə də Avaz Eşitmə və Nitq Mərkəzinin uşaqlara yönəlik xüsusi xidmətləri haqqında ətraflı danışacağıq.
Uşaqlarda eşitmə itkisi nə qədər yayğındır?
Araşdırmalara görə, dünyada hər 1000 yeni doğulan körpədən 2–3-də eşitmə itkisi müşahidə edilir. Statistikalar göstərir ki, məktəb yaşlı uşaqların təxminən 15%-də müxtəlif səviyyədə eşitmə çətinliyi olur. Bu rəqəmlər gecikmiş diaqnozun nə qədər geniş yayıldığını göstərir.
Eşitmə itkisi uşağın inkişafına necə təsir edir?
Nitq inkişafının ləngiməsi
Uşaq eşitmirsə və ya zəif eşidirsə, sözləri düzgün qavraya bilmir. Bu da nitqin gecikməsinə, söz ehtiyatının az olmasına və danışığın anlaşılmaz olmasına səbəb olur.
Sosial və emosional problemlər
Eşitmə itkisi olan uşaqlar qarşı tərəfi yaxşı anlamadıqları üçün özlərini sosial mühitdən geri çəkə bilirlər. Bu isə özgüvən problemləri və emosional çətinliklər yaradır.
Akademik geriləmə
Dərslərdə deyilənləri tam eşitməyən uşaq müəllimi, tapşırıqları və izahları qaçıra bilər. Bu isə akademik performansın zəifləməsinə gətirib çıxarır.
Eşitmə itkisini erkən aşkar etməyin əhəmiyyəti
Erkən diaqnoz = sağlam inkişaf.
Bir uşağın eşitmə problemi nə qədər tez aşkar olunarsa, nitq, davranış və akademik çətinliklərin qarşısını almaq bir o qədər asan olur. 0–3 yaş arası dövr beynin nitq və eşitmə ilə bağlı neyron əlaqələrinin ən sürətli formalaşdığı zaman hesab olunur.
Valideynlər hansı əlamətlərə diqqət etməlidir?
Yeni doğulanlarda əlamətlər
- Kəsici yüksək səsə reaksiya verməmək
- Göz təması var, amma səslərə dönməmək
- Ana səsini seçməmək
- 6 aya qədər lallaşdırıcı səslər çıxarmamaq
1–3 yaşlı uşaqlarda əlamətlər
- Gec danışmaq
- Tez-tez “hə?”, “nə?” demək
- Adı ilə çağırıldıqda cavab verməmək
- Cizgi filmlərinin səsini çox artırmaq
Məktəb yaşlı uşaqlarda əlamətlər
- Dərslərdə diqqətsiz görünmək
- Yaxın məsafədən danışanları başa düşməkdə çətinlik
- Çoxsəslili mühitdə anlaşılmazlıq
- Sosial mühitdən çəkilmək
Eşitmə itkisi necə diaqnoz edilir?
Uşaqlarda müayinə tamamilə ağrısız və təhlükəsiz şəkildə aparılır.
Audiometriya testi
Uşağın hansı tezlikləri eşitdiyini ölçən xüsusi səs testi.
Timpanometriya
Orta qulaqda maye, iltihab və ya təzyiq dəyişikliklərini aşkar edir.
OAE testi (Otoakustik Emissiya)
Xüsusilə körpələr üçün ideal testdir. Qulaq içindəki xırda titrəyişləri yoxlayır.
BERA / AABR testi
Beyin dalğaları vasitəsilə eşitmə reaksiyasını ölçür. Yeni doğulanlarda ən etibarlı test hesab olunur.
Avaz Eşitmə və Nitq Mərkəzində uşaqlarda eşitmə müayinəsi necə aparılır?
Professional avadanlıq və təcrübəli mütəxəssislər
Mərkəzdə son model odyoloji cihazlarla dəqiq nəticə təmin edilir. Mütəxəssislər uşaqlarla işləmə təcrübəsinə malikdir.
Uşaqlara uyğunlaşdırılmış xüsusi yanaşma
Uşaq müayinədən qorxmasın deyə testlər oyun formasında keçirilir, sakit və rahat atmosfer yaradılır.
Doğru diaqnoz və müalicə planı
Mərkəz həm eşitmə testlərini aparır, həm də nəticələrə uyğun professional müalicə və cihaz tövsiyə edir.
Eşitmə itkisi aşkar olunduqda nə etmək lazımdır?
Eşitmə cihazlarının rolu
Eşitmə itkisi olan uşaqlarda cihazlar nitq inkişafını sürətləndirir və sosiallaşmanı yaxşılaşdırır.
Erkən müdaxilə proqramları
Uşağın yaşına uyğun reabilitasiya planı hazırlanır.
Nitq terapiyası
Eşitmə problemi nitqə təsir etdikdə, loqoped müdaxiləsi qaçılmazdır. Avaz Mərkəzində xüsusi nitq terapevtləri fəaliyyət göstərir.
Avaz Eşitmə və Nitq Mərkəzində təqdim olunan xidmətlər
Uşaqlar üçün eşitmə cihazları
Mərkəz uşaq modeli eşitmə cihazlarını peşəkar şəkildə seçir və uyğunlaşdırır.
Nitq terapiyası
Nitq gecikməsi və ya artikulyasiya problemləri üçün effektiv terapiyalar aparılır.
Müntəzəm nəzarət və təqib
Cihaz tənzimlənməsi, müntəzəm qulaq müayinəsi və uşağın inkişafına nəzarət edilir.
Niyə məhz Avaz Eşitmə və Nitq Mərkəzi?
- Peşəkar komandamız
- Uşaqlara uyğun xüsusi yanaşma
- Dəqiq və beynəlxalq standartlara uyğun testlər
- Müasir eşitmə cihazlarının geniş seçimi
- Nitq terapiyası + eşitmə reabilitasiyası bir məkanda
Bu xüsusiyyətlər Avaz Mərkəzini valideynlərin ən çox güvəndiyi odyoloji mərkəzlərdən birinə çevirir.
Nəticə
Uşaqlarda eşitmə itkisini erkən aşkar etmək onların gələcək nitq, sosial və akademik inkişafı üçün həyati əhəmiyyət daşıyır. Valideyn olaraq ən kiçik şübhədə belə mütəxəssisə müraciət etmək gələcək üçün ən doğru addımdır.
Avaz Eşitmə və Nitq Mərkəzi uşaqlarda eşitmə və nitq problemlərinin erkən diaqnostikası və müalicəsində peşəkar dəstəyinizdir.
FAQ – Tez-tez verilən suallar
1. Uşağım çox yüksək səsdə televizora baxır. Bu eşitmə itkisi ola bilərmi?
Bəli, bu ən geniş yayılmış əlamətlərdən biridir.
2. Körpə neçə aylığında eşitmə testindən keçməlidir?
Doğuşdan sonra ilk 1 ay ərzində test tövsiyə olunur.
3. Eşitmə cihazı uşağın inkişafına mane olar?
Xeyr, əksinə inkişafını sürətləndirir.
4. Müayinələr ağrılıdır?
Heç biri ağrılı deyil, tamamilə təhlükəsizdir.
5. Uşağım nitqdə geri qalır. Səbəb eşitmə itkisi ola bilərmi?
Bəli, nitq gecikməsinin ən əsas səbəblərindən biri eşitmə problemidir.